Hamsi Yemi Nasıl Takılır? Lüfer ve Kofana İçin 3 Yöntem

Kasımda iskelede yanındaki balıkçının kovasına bak, büyük ihtimalle içinde bir avuç hamsi vardır. Hamsi lüferin, çinekopun ve kofananın en sevdiği yemlerden biri; Boğaz lüfercileri bunu kuşaklardır bilir. Sorun şu: hamsi yumuşacık bir balık. Yanlış taktığında ilk atışta havada kopar, ya da suya girer girmez lüfer onu iğneye dokunmadan sıyırıp gider. Doğru takılmış bir hamsi ise hem atışa dayanır hem de suda doğal durur.

Hamsi yemi nasıl takılır?

Hamsiyi takmanın en sağlam yolu iğneyi ağızdan sokup solungaçtan çıkarmak, sonra iğnenin ucunu sırttan, omurganın hemen altından geçirip dışarıda bırakmaktır. Böylece hamsi baştan ve gövdeden iki noktada tutunur, atışta kopmaz ve iğnenin ucu açıkta kaldığı için lüferin ağzına rahat oturur.

Adım adım şöyle:

1. Seç sağlam, gözü parlak, karnı patlamamış bir hamsi. Karnı açılmış hamsi iğnede durmaz.
2. Sok iğneyi hamsinin ağzından içeri, hafifçe yukarı doğru.
3. Çıkar iğnenin ucunu solungaç kapağının altından.
4. Döndür iğneyi ve ucunu gövdenin ortasına, sırt yüzgecinin biraz önüne batır.
5. Geçir iğneyi omurganın hemen altından karşı tarafa ve ucunu dışarıda bırak. Uç etin içinde kalırsa lüfer asıldığında iğne batmaz.
6. Düzelt hamsiyi, iğnenin palasında düz dursun. Kıvrılmış hamsi suda döner ve misinayı burar.

Hamsiyi iğneye takmanın 3 yöntemi nedir?

Hamsi takmanın tek bir doğru yolu yok; hangi balığı aradığına ve takımı nasıl kullandığına göre seçersin.

• Tek iğne, ağız-solungaç-sırt: Yukarıda anlattığımız yöntem. Kıyıdan dip takımı ya da şamandıralı takımla çalışırken en pratik olanı budur.
• Çift iğne: Biri başa, biri kuyruğa yakın iki iğne. Lüfer yemi çoğu zaman kuyruktan ısırır; tek iğnede kuyruğu koparıp gider, çift iğnede arka iğneye takılır. Kofana ve iri lüfer avında en çok tercih edilen düzen budur.
• Yem şişiyle gövdeden geçirme: Uzun, ince bir yem şişiyle misinayı hamsinin ağzından girip kuyruk dibinden çıkacak şekilde gövdenin içinden geçirirsin, iğne kuyrukta kalır. Hamsi dümdüz durur ve suda yüzen bir balık gibi görünür. Akıntıda sürüklemek için en doğal sunum budur ama hazırlaması zaman alır.

Çift iğneli hamsi takımı nasıl kurulur?

Çift iğneli takım, bir köstek üzerinde arka arkaya bağlanmış iki iğneden oluşur. Ön iğne hamsinin başına, arka iğne kuyruğa yakın gövdeye takılır. Aradaki mesafeyi yemin boyuna göre ayarlarsın; standart bir hamside bu mesafe yaklaşık 5-6 santimdir.

1. Kes 40-50 santim köstek misinası. Lüferin dişleri incecik misinayı keser, bu yüzden ana misinadan bir iki numara kalın olsun.
2. Bağla arka iğneyi kösteğin ucuna, bildiğin sağlam bir iğne düğümüyle.

1. Geçir ön iğneyi misinaya ve hamsinin boyuna göre arka iğneden 5-6 santim yukarıda sabitle. Ön iğneyi palaya birkaç tur sarılan bir düğümle bağlarsan kaydırıp ayarlayabilirsin.
2. Tak ön iğneyi hamsinin ağzından ya da iki gözünün arasından, arka iğneyi sırt yüzgecinin arkasından.
3. Gerdir iki iğnenin arasındaki misinayı. Arada bolluk kalırsa hamsi bükülür ve suda döner.
4. Ekle kösteğin üst ucuna bir fırdöndü. Hamsi az da olsa döner, fırdöndü misinanın burulmasını önler.

Lüfer için kaç numara iğne kullanılır?

Bütün hamsiyle lüfer avında 2/0 numara iğne iyi bir başlangıçtır. İri balık geliyorsa 3/0'a çık, sadece çinekop varsa yarım hamsi ve 1 numaraya in. Numaralarda 1'e kadar numara büyüdükçe iğne küçülür, 1/0'dan sonra ise 2/0, 3/0 diye büyür.

Bu tavsiyenin arkasında sahadan gelen bir veri de var. Çanakkale Boğazı ve Gelibolu kıyılarında dört sezon boyunca, Eylül-Kasım göçünde canlı yemle 1.210 lüfer tutulan bir araştırmada en çok balığı 2/0 iğne getirdi. 1 numara iğne hem en az balığı tuttu hem de ortalama 19 santim civarı küçük lüfere takıldı. 2/0'da bu ortalama 24 santime, 3/0'da 27 santime çıktı. Bir boy büyük iğneyle balık sayısı düşmüyor, ortalama boy birkaç santim artıyor.

Lüferin yasal boyu 18 santim. Küçük iğne, defne yaprağı dediğimiz minik lüferlerin yemi yutmasını kolaylaştırır; derine yutulan iğneyle bu balığı canlı bırakmak zordur. 2/0 ve üstünde bu küçüklere çok daha seyrek denk gelirsin.

Hamsi iğnede neden durmuyor, nasıl sertleştirilir?

Hamsi zaten yumuşak bir balık; buzdan çıkınca, bekleyince ya da donup çözülünce eti iyice dağılır. Üç basit numarayla bunu çözersin.

• Tuzla: Avdan birkaç saat önce hamsileri bir kaba diz, üzerine kaba tuz serp, buzdolabında bekletip suyunu dök. Tuz eti sıkılaştırır, hamsi iğnede çok daha uzun durur. Lüfer tuzlu hamsiyi de rahat alır.
• Yem lastiği sar: Olta malzemecilerinde satılan ince, esnek yem lastiğini iğneyi taktıktan sonra hamsinin gövdesine iki üç tur sar. Neredeyse görünmez, ama hamsiyi iğneye bağlar.
• Soğuk tut: Hamsiyi güneşte bırakma. Küçük bir termo çanta ve buz aküsü yemin ömrünü iki katına çıkarır. Yem saklamanın geri kalanı için canlı yem nasıl saklanır yazısına bakabilirsin.

Atış tekniği de önemli. Kamışı kırbaç gibi sallarsan en iyi takılmış hamsi bile havada ayrılır. Takımı yere değmeyecek kadar sarkıt, kamışı geriye sal ve yumuşak bir sarkaçla öne at.

Hamsi yemiyle hangi balıklar tutulur?

Hamsinin asıl müşterisi lüfer ailesidir: çinekop, sarıkanat, lüfer ve kofana. Sonbahar göçünde Boğaz'da, Marmara'da ve Karadeniz kıyısında bu balıkların peşinde olduğun her gece hamsi çantanda olmalı. Hangi boyun hangi adla anıldığını lüfer boyları yazısında ayrıntılı anlattık.

Bunun dışında hamsi parçası da işe yarar. İnce bir hamsi şeridi yüzeyde zargana çeker, küçük parçalar dipte kırlangıç ve lipsoz gibi balık eti seven dip balıklarını getirir. Palamut da sürü içinde sürüklenen bir hamsiye kayıtsız kalmaz.

Hamsiyi nereden bulursun, kendin tutabilir misin?

En kolayı sabah balıkçıdan ya da pazardan taze hamsi almak. Birkaç günlük av için yarım kilo fazlasıyla yeter. Taze bulamazsan donmuş hamsi de iş görür, sadece yukarıdaki tuzlama ve lastik numarası onda şart.

Kendin tutmak istersen hamsi 12-14 numara ince simli çapariyle tutulur; kasımda kıyıya yaklaştığında iskelelerde sürüye denk gelebilirsin. Amatör balıkçılıkta hamsi için asgari boy sınırı yok, ama günlük toplam av miktarı sınırına (kişi başı 5 kilo) dahil. Yem için tuttuğunu da bu sınıra saymalısın.

Hamsili takımı nasıl atar, vuruşu nasıl anlarsın?

Kıyıdan iki düzen yaygın. Akıntısı olan yerlerde şamandıralı takımla hamsiyi orta suda sürüklersin; lüfer genelde yüzeyle dip arasında avlanır. Akıntısız, derin iskele uçlarında ise hafif bir dip takımıyla hamsiyi dibin bir iki metre üstünde tutarsın.

Lüfer yemi önce dişleriyle yakalar, sonra kaçar. İlk tıkırtıda kamışı kaldırma; misina gerilip balık kaçmaya başladığında sert ve kısa bir hareketle asıl. Çift iğne kullanıyorsan çoğu zaman arka iğne zaten tutmuştur. Sararken misinayı gergin tut, lüfer ağzını iki yana sallayarak iğneyi atmaya çalışır.

Tuttuğun her lüferi kovaya atmadan ölç. 18 santimin altındakini ıslak elle, mümkünse suyun içinde çözüp geri bırak; iğneyi derine yutmuşsa zorlamadan misinayı ağız hizasından kes, böylesi balığa daha az zarar verir.