Avlanması Tamamen Yasak Türler
Bu listedekiler boyu ne olursa olsun, hangi yöntemle tutulursa tutulsun alıkonulamaz — denizde de iç sularda da. 53 satırın çoğu derin su canlısı ya da zaten nadir görülen türler; oltana gerçekten gelebilecekleri grupların başında bulursun.
Son kontrol: 3 Ekim 2026
Köpekbalıkları
Kıyıdan en sık camgöz ve mahmuzlu camgöz gelir, özellikle gece dip takımına. Mahmuzlunun iki sırt yüzgecinin önünde birer sivri diken var — elini kesebilir.
| Türkçe adı | Bilimsel adı | Nerede |
|---|---|---|
| Altı yarıklı bozcamgöz | Hexanchus griseus | Deniz |
| Balina köpekbalığı2026'da eklendi | Rhincodon typus | Deniz |
| Beyaz yüzgeçli köpekbalığı | Carcharhinus longimanus | Deniz |
| Büyük beyaz köpekbalığı | Carcharodon carcharias | Deniz |
| Büyük camgöz (güneşlenen) köpekbalığı | Cetorhinus maximus | Deniz |
| Camgöz | Galeorhinus galeus | Deniz |
| Çekiç köpekbalığı | Sphyrna zygaena | Deniz |
| Çivili köpekbalığı | Echinorhinus brucus | Deniz |
| Dikburun harharyas | Lamna nasus | Deniz |
| Domuz köpekbalığı | Oxynotus centrina | Deniz |
| İpeksi köpekbalığı | Carcharhinus falciformis | Deniz |
| İri gözlü sapan köpekbalığı | Alopias superciliosus | Deniz |
| Kum köpekbalığı | Carcharhinus plumbeus | Deniz |
| Mahmuzlu camgöz | Squalus acanthias, Squalus blainville | Deniz |
| Mavi köpekbalığı | Prionace glauca | Deniz |
| Sapan köpekbalığı | Alopias vulpinus | Deniz |
| Sivriburun harharyas | Isurus oxyrinchus | Deniz |
Keler, vatoz ve kemaneler
Kumluk diplerde sörf takımına takılabilirler. Hepsi yavaş üreyen, çok azalmış türler.
| Türkçe adı | Bilimsel adı | Nerede |
|---|---|---|
| Dikenli keler | Squatina aculeata | Deniz |
| Keler | Squatina squatina | Deniz |
| Lekeli keler | Squatina oculata | Deniz |
| Kazıkkuyruk | Gymnura altavela | Deniz |
| Kemane | Glaucostegus cemiculus | Deniz |
| Uzun kemane | Rhinobatos rhinobatos | Deniz |
| Mantalar | Mobula mobular, Pteromylaeus bovinus, Rhinoptera marginata | Deniz |
Diğer balıklar
Orfoz lahosla, deniz alası alabalıkla sık karışır. Yılan balığı nehir ağızlarında ve lagünlerde oltaya gelebilir.
| Türkçe adı | Bilimsel adı | Nerede |
|---|---|---|
| Alakır alası | Salmo kottelati | İç su |
| Batman bantlı çöpçü balığı | Paraschistura chrysicristinae | İç su |
| Deniz alası | Salmo labrax | Deniz ve iç su |
| Denizatı | Hippocampus hippocampus | Deniz |
| Leopar sazanı | Luciobarbus subquincunciatus | İç su |
| Mersin balıkları | Acipenser spp. | Deniz ve iç su |
| Mersin morinası | Huso huso | Deniz ve iç su |
| Orfoz | Epinephelus marginatus | Deniz |
| Yağ balığı | Pseudophoxinus spp. | İç su |
| Yağlı balık | Garra rufa | İç su |
| Yılan balığı | Anguilla anguilla | Deniz ve iç su |
Deniz memelileri ve kaplumbağalar
Balık değiller ama oltaya takılabiliyorlar. Kaplumbağa takılırsa misinayı olabildiğince kısa kes ve sahil güvenliğe haber ver.
| Türkçe adı | Bilimsel adı | Nerede |
|---|---|---|
| Akdeniz foku | Monachus monachus | Deniz |
| Yunuslar ve balinalar | Cetacea | Deniz |
| Deniz kaplumbağaları | Caretta caretta, Chelonia mydas, Dermochelys coriacea, Trionyx triunguis | Deniz |
Mercanlar, süngerler ve diğer omurgasızlar
| Türkçe adı | Bilimsel adı | Nerede |
|---|---|---|
| Akdeniz mercanı | Cladocora caespitosa | Deniz |
| Beyaz çalı | Spinimuricea klavereni | Deniz |
| Beyaz deniz dalı | Eunicella singularis | Deniz |
| Deniz kulağı | Tonna galea, Haliotis tuberculata | Deniz |
| Kırmızı mercan | Corallium rubrum | Deniz |
| Kırmızı yıldız | Echinaster sepositus | Deniz |
| Maya (deniz örümceği) | Maja squinado | Deniz |
| Minare | Cerithium vulgatum | Deniz |
| Mor deniz dalı | Paramuricea clavata | Deniz |
| Mühreler | Lamellariidae | Deniz |
| Pina | Pinna nobilis | Deniz |
| Sarı deniz dalı | Eunicella cavolini | Deniz |
| Siyah mercan | Savalia savaglia | Deniz |
| Ticari deniz süngerleri | Spongia officinalis, Spongia agaricina, Hippospongia communis | Deniz |
Deniz bitkileri
| Türkçe adı | Bilimsel adı | Nerede |
|---|---|---|
| Deniz çayırları | Posidonia oceanica, Nanozostera noltei | Deniz |
Listeden çıkanlar
- Dikenli vatoz (Raja clavata) — 16 Eylül 2026 tarihinde listeden çıkarıldı. Artık avlanabilir; boy sınırı yok, günlük toplam 5 kg sınırına giriyor. Kuyruğundaki dikenler yaralayabilir, tutarken dikkat.
Oltana takılırsa ne yaparsın?
- Mümkünse balığı sudan çıkarma, iğneyi suyun içinde çöz.
- Elini ıslat; kuru el balığın koruyucu mukusunu siler.
- Solungaçlara dokunma, gövdeyi karnından ve kuyruk kökünden destekle.
- İğne derindeyse zorlamadan misinayı iğneye yakın kes.
- Balığı burnu akıntıya dönük tut, kendi gidene kadar bekle.
Sık Sorulan Sorular
- Avlanması tamamen yasak balıkları yanlışlıkla tutarsam ne olur?
- Yanlışlıkla yakalamak suç değil, alıkoymak suç. Balığı mümkünse sudan çıkarmadan, iğnesini çözüp ya da misinayı iğneye yakın keserek hemen serbest bırak. Teknende, kovanda ya da buzluğunda bulunması ceza sebebi.
- Bu liste ne zaman değişti?
- Liste en son 16 Eylül 2026 tarihinde değişti: dikenli vatoz listeden çıkarıldı, balina köpekbalığı eklendi. Geri kalan türler aynı kaldı. Liste dört yıllık dönemlerle yenileniyor (şu an 2024-2028) ama dönem içinde de değişebiliyor.
- Köpekbalıklarının hepsini avlamak yasak mı?
- Listede 17 köpekbalığı türü var; kıyıda en sık karşına çıkabilecekler camgöz ve mahmuzlu camgöz. Listede olmayan küçük köpekbalıkları (ör. kedibalıkları) yasak değil, ama hangisi olduğundan emin değilsen bırakmak en doğrusu.
- Ölü bulduğum yasak bir canlıyı alabilir miyim?
- Hayır. Yasak türün ölüsünü almak da alıkoymak sayılıyor; tahnit edilmiş örneklerin alımı, satımı ve sergilenmesi de yasak. Kıyıda ölü kaplumbağa, fok ya da yunus görürsen sahil güvenliğe ya da il tarım müdürlüğüne haber ver.
Kaynak
Liste, Tarım ve Orman Bakanlığı'nın amatör balıkçılık kurallarını düzenleyen 6/2 numaralı tebliğinin (2024/21) Çizelge 1'inden alındı; 16 Eylül 2026 tarihli değişiklikle (2026/26) güncel hâli. Gruplama ve "nerede" sütunu bize ait, resmî listede yok. Boy sınırları ve av yasakları için yasal boylar tablosuna bak.