FGBNMS/Eckert · Wikimedia Commons (Public Domain)
Balina Köpekbalığı
Avlanması yasakRhincodon typus · Rhincodontidae familyası
Dünyanın en büyük balığı: boyu 20 metreye ulaşabiliyor, sırtı beyaz benekli ve çizgili. Bu devasa gövdeye rağmen tamamen zararsız — ağzını açıp yüzerek plankton ve küçük balıkları süzüyor. Sıcak tropik denizlerin balığı; Akdeniz'de yalnızca birkaç kayıt var, Türkiye kıyılarında karşılaşma ihtimali neredeyse yok. Yine de 16 Eylül 2026'daki değişiklikle avlanması tamamen yasak türler listesine eklendi.
Boy (ort / maks)
1000 / 2000 cm
Ağırlık (ort / maks)
9000 / 34000 kg
Yaşam Alanı
Sıcak denizlerde açık su ve kıyı yakınları, çoğunlukla yüzeyden 100 m'ye kadar; bazen lagünlere ve nehir ağızlarına yaklaşır.
Koruma Durumu
Avlanması yasak
Koruma Durumu — Avlanması Yasak
AVLANMASI TAMAMEN YASAKTIR. 6/2 amatör tebliğ Çizelge 1'e 16 Eylül 2026 tarihli değişiklikle (2026/26) eklendi — denizlerde her yöntemle avlanması yasaktır. Yasak türlerin tahnit edilmiş örneklerinin alım satımı ve sergilenmesi de yasaktır (Madde 8). Görürsen yaklaşma, sahil güvenliğe ya da il tarım müdürlüğüne bildir; Akdeniz'deki her kayıt bilim için değerli.
Avlanması tamamen yasak bütün türler tek listede.
Son kontrol: 3 Ekim 2026. Kaynak: Tarım ve Orman Bakanlığı — denize açılmadan bir de güncel kuralları kontrol et, yıldan yıla değişebiliyor. Bütün türlerin boy ve yasak dönemi tek tabloda duruyor.
Göç ve Sezon Hareketi
Okyanus havzaları arasında uzun göçler yapar, beslenme alanlarına her yıl geri döner. Tek başına ya da yüzü aşkın bireylik topluluklar hâlinde görülebilir. 80 yıl kadar yaşadığı biliniyor.
Sık Sorulan Sorular
Balina Köpekbalığı avlamak yasak mı?
Evet. Balina Köpekbalığı (Rhincodon typus), 6/2 numaralı amatör amaçlı su ürünleri avcılığı tebliğinin Çizelge 1 listesinde yer alır; denizlerde ve içsularda her yöntemle avlanması tamamen yasaktır. Boy veya miktar istisnası yoktur.
Oltama balina köpekbalığı takılırsa ne yapmalıyım?
Balığı sudan çıkarmadan, mümkünse suyun içinde iğneyi çözüp serbest bırak. Solungaçlarına dokunma, kuru elle tutma. Fotoğraf için uzun süre havada tutmak balığın yaşama şansını ciddi biçimde düşürür.
Balina Köpekbalığı neden koruma altında?
Yavaş büyüyen, geç üreyen ve bulunduğu kayalığa ömür boyu bağlı kalan bir türdür. Yaşamının ilk yarısını dişi olarak geçirip sonra erkeğe döner; iri bireyler avlanınca popülasyonun üreyebilen erkekleri ortadan kalkar. Bu nedenle stoklar avcılık baskısı altında hızla çöker.
Balina Köpekbalığı satışı yasak mı?
Amatör avcılıkla yakalanan hiçbir su ürünü satılamaz. Ayrıca avlanması yasak türlerin ve bunlara ait tahnit edilmiş örneklerin alımı, satımı ve iş yerlerinde sergilenmesi de tebliğin 8. maddesiyle yasaklanmıştır.